Tapeta to dekoracyjny materiał do wyklejania ścian wewnątrz pomieszczeń. Może być wykonana między innymi z papieru, tworzywa sztucznego lub mieć podkład z włókniny. W języku potocznym „tapeta” oznacza także obraz albo zdjęcie wyświetlane jako tło komputera lub telefonu.
Co to jest tapeta ścienna?
Tapeta ścienna jest okładziną przeznaczoną do wykończenia powierzchni wewnątrz budynków. Pełni funkcję dekoracyjną, ale może też częściowo maskować drobne nierówności podłoża. Dostępność różnych wzorów, kolorów i faktur pozwala użyć jej zarówno na jednej ścianie jako akcentu, jak i na większej powierzchni.
Współczesne tapety różnią się budową oraz odpornością na wilgoć, zabrudzenia i uszkodzenia. Dlatego przy wyborze znaczenie ma nie tylko wygląd, lecz także pomieszczenie, w którym zostaną zastosowane. Innego materiału potrzebuje sucha sypialnia, a innego przedpokój lub kuchnia.
Rodzaje tapet i ich zastosowanie
Najczęściej spotyka się tapety papierowe, winylowe i flizelinowe. Różnice między nimi wynikają przede wszystkim z rodzaju warstwy dekoracyjnej oraz podkładu. Tapeta winylowa ma zwykle papierową bazę pokrytą warstwą spienionego winylu, czyli tworzywa PCV. Tapeta flizelinowa wykorzystuje natomiast podkład z włókniny poliestrowej.
Tapety winylowe są odporne na zabrudzenia, wilgoć i szorowanie, dlatego często stosuje się je w przedpokojach, kuchniach oraz innych miejscach intensywnie użytkowanych. Dobrze kryją też drobne nierówności ściany. Ich ograniczeniem jest mniejsza przepuszczalność pary wodnej, dlatego podłoże powinno być suche, a pomieszczenie dobrze wentylowane.
Tapety flizelinowe mają elastyczną i odporną na rozdarcie konstrukcję. Ich montaż jest prostszy, ponieważ klej nanosi się na ścianę, a nie bezpośrednio na tapetę. Łatwo je także usunąć, często odrywając od podłoża dużymi płatami. Wariant z papierowym wykończeniem nie jest jednak przeznaczony do miejsc narażonych na wilgoć. Wersja z warstwą syntetyczną może mieć większą odporność na zmywanie.
Tapety papierowe są tradycyjnym i zwykle bardziej ekonomicznym rozwiązaniem. Sprawdzają się przede wszystkim w suchych pomieszczeniach, ale są mniej odporne na wodę, ścieranie i uszkodzenia niż tapety winylowe. Przed zakupem warto sprawdzić oznaczenia producenta dotyczące czyszczenia oraz przeznaczenia materiału.
Najważniejsze różnice między dwoma często wybieranymi rodzajami przedstawia tabela:
| Cecha | Tapeta winylowa | Tapeta flizelinowa |
|---|---|---|
| Odporność na wilgoć | Wysoka, zależna od konkretnego wykończenia | Zależy od warstwy wierzchniej, wariant papierowy słabiej znosi wilgoć |
| Montaż | Klej nakłada się zgodnie z instrukcją dla danego produktu, często na tapetę | Klej nakłada się na ścianę |
| Zastosowanie | Przedpokój, kuchnia i miejsca narażone na zabrudzenia | Salon, sypialnia i inne suche wnętrza |
| Odporność na uszkodzenia | Duża, szczególnie przy grubszej warstwie winylu | Podkład jest odporny na rozdarcie i dobrze stabilizuje materiał |
Wybór zależy więc od warunków w pomieszczeniu. Do ścian w suchym salonie może wystarczyć tapeta papierowa lub flizelinowa. W przedpokoju, gdzie łatwiej o otarcia i zabrudzenia, lepiej sprawdzi się wariant winylowy. Przy nierównej powierzchni pomocna będzie grubsza tapeta, ale nie zastąpi ona naprawy poważnych pęknięć ani zawilgoconego podłoża.
Skąd się wzięło wyrażenie „wziąć coś na tapet”?
Tapeta ścienna i wyrażenie „wziąć coś na tapet” są ze sobą powiązane etymologicznie, ale w tym zwrocie chodzi o inne znaczenie słowa. Poprawna forma to „wziąć coś na tapet”, nie „wziąć coś na tapetę”. Zwrot oznacza rozpocząć omawianie jakiejś sprawy albo uczynić ją przedmiotem dyskusji.
Słownikowe „tapet” oznaczało sukno, którym przykrywano stół obrad. Z czasem nazwa materiału zaczęła odnosić się do całego stołu. Wyrażenie wiąże się z niemieckim etwas aufs Tapet bringen, czyli dosłownie „przynieść coś na tapet”. Zarówno słowo „tapet”, jak i „tapeta” mają dalszy związek z wyrazami oznaczającymi pokrycie, tkaninę lub dywan, wywodzącymi się ostatecznie z greckiego tápēs.
Różnicę między tymi formami można zapamiętać w prosty sposób:
- „wziąć sprawę na tapet” – zacząć ją omawiać
- „sprawa jest na tapecie” – jest aktualnie dyskutowana
- „tapeta na ścianę” – dekoracyjna okładzina pomieszczenia
- „tapeta telefonu” – obraz wyświetlany w tle ekranu
Forma „na tapetę” jest zrozumiała, ponieważ kojarzy się z powszechnie znaną tapetą ścienną. W utartym wyrażeniu zachowuje się jednak rzeczownik „tapet”, który odnosi się do dawnego sukna na stole, a nie do materiału służącego do wyklejania ścian.
